Nagrody Prezydenta Miasta Katowice w dziedzinie kultury

Grzegorz Płonka, Tomasz Kurpierz, Marcin Marten zostali tegorocznymi laureatami nagrody prezydenta Katowic w dziedzinie kultury. Nagrody zostały wręczona dzisiaj (9 września) w Willi Goldsteinów. 

Uroczystość wręczania nagród w dziedzinie kultury zawsze zbiega się z rocznicą nadania Katowicom praw miejskich. Wyróżnienia te przyznawane są od 1984 r. – za wybitne osiągnięcia artystyczne oraz organizacyjne, mające wpływ na rozwój i upowszechnianie kultury w mieście. Co roku wybór laureatów potwierdza nie tylko trafność decyzji, ale pokazuje, że jako miasto mamy to ogromne szczęście, że – jak powiedział prezydent Marcin Krupa – ciągle mamy wielu kandydatów do tej nagrody i naszym jedynym kłopotem jest to, kogo z tej tak długiej listy wybrać.

– Wśród wielu atutów naszego miasta szczególnym wyróżnikiem stała się w ostatnich kilku latach kultura. Ukończenie Strefy Kultury w latach 2014-2015 oraz przyznanie tytułu Kreatywnego Miasta Muzyki UNESCO w 2015 roku stało się kamieniem milowym rozwoju naszego miasta. Oczywiście na pierwszy plan wysuwa się muzyka – NOSPR przyciągający setki tysięcy gości rocznie, prężnie działająca Akademia Muzyczna, nasze markowe Festiwale – jak OFF Festival, Tauron  Nowa Muzyka czy Rawa Blues. Ale kultura w Katowicach to nie tylko muzyka. Prężnie rozwija się w Katowicach teatr zarówno ten instytucjonalny, jak i niezależny. Katowice są nazywane polska stolicą murali – każdego roku na katowickich murach rozkwitają piękne obrazy. Katowice to też silny ośrodek literatury i poezji – mówi Marcin Krupa, prezydent Katowic. – Sprawdziła się nasza strategia polegająca na inwestowaniu w kulturę i jesteśmy z tego dumni. Ale KULTURY – przez duże K – by nie byłogdyby nie osoby, które ją tworzą. Spotykamy się dzisiaj, by w szczególny sposób podziękować osobom, dzięki którym kultura w mieście żyje, rozkwita i można ją spotkać w każdym zakątku Katowic – kontynuował prezydent.

Laureaci nagrody Prezydenta Miasta Katowice w dziedzinie kultury w 2021 r.

Grzegorz Płonka – muzyk, wokalista, dziennikarz, społecznik, aranżer, pisarz, publicysta, popularyzator śląskiej kultury. Ukończył Wydział Wokalno-Aktorskiego Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach. Tworzył i współtworzył wiele projektów artystycznych, bazujących na tradycyjnej twórczości muzycznej Górnego Śląska. 

Jest współzałożycielem, wokalistą i liderem m.in. zespołu „Ligocianie”, działającego od  2011 roku, który pod patronatem Radia Katowice i Urzędu Miasta Katowice wydał płytę „Ciecze woda”. Inspiracją dla albumu był dorobek  etnograficzny i muzykologiczny profesora Adolfa Dygacza, któremu płyta jest dedykowana. Od 2015 Grzegorz Płonka roku prowadzi również zespół „Grzegorz Płonka Trio”, z którym między innymi realizuje projekt „Śląskie pieśni ludowe ze zbioru Juliusa Rogera” objęty patronatem Muzeum Śląskiego i Radia Katowice, honorującego postać Juliusa Rogera – zasłużonego dla Śląska lekarza, przyrodnika, etnologa i działacza społecznego. W ramach innego zespołu – działającego pod nazwą „Bernard Krawczyk i Przyjaciele” – współpracował z aktorem Bernardem Krawczykiem, a prowadzony przez nich projekt zawierał treści z historii regionu. W 2012 roku Grzegorz Płonka – wspólnie z Janiną Dygacz, żoną prof. Adolfa Dygacza – założył w MDK „Ligota” Koło Miłośników Śląskiej Pieśni, skupiające osoby interesujące się śląska kulturą,  zaangażowane m.in. we wsparcie działalności folklorystycznego zespołu „Mali Ligocianie” ze Szkoły Podstawowej nr 34 w Katowicach. Innym projektem jest zespół „FANGA”, który nagrał płytę „Pieśni śląskiego buntu”, zawierającą pieśni z XVIII, XIX wieku oraz z lat 20. i 30. XX wieku. Zespół powstał pod wpływem wielodyscyplinarnego projektu poświęconego historii walk społecznych na Śląsku, którego elementem był dokumentalny film „Zbuntowany Śląsk”. 

Grzegorz Płonka jest także autorem kilku książek i wielu publikacji prasowych, m.in. Książki „Łapanie chwili” (wspólnie z Józefem Brodą), „Mała (wielka) ojczyzna”, „Ligota i Panewniki na starych pocztówkach i fotografiach”, a także redaktorem monografii pt. „Zarys dziejów Ligoty i Panewniki od zarania do czasów współczesnych”. 

Grzegorz Płonka jest radnym Rady Jednostki Pomocniczej nr 6 „Ligota-Panewniki” w Katowicach, a także członkiem Światowej Wspólnoty Medytacji Chrześcijańskiej,  lektorem Fundacji im. Stefana Batorego z dziedziny uzależnień, prezesem Stowarzyszenia Społeczno–Kulturalnego „OFFerta”, a w końcu laureatem nagród i wyróżnień: dyplomu uznania i podziękowania za wkład w zainicjowanie i wzorowe przeprowadzenie obchodów jubileuszowych 650-lecia Ligoty i 430-lecia Panewnik od Prezydenta Miasta Katowice, medalu za Zasługi dla Związku Kombatantów Rzeczy Pospolitej i Byłych Więźniów Politycznych, wyróżnienia w uznaniu za zaangażowanie w organizację 23. edycji Europejskich Dni Dziedzictwa w Polsce – „Utracone dziedzictwo” od Narodowego Instytutu Dziedzictwa. Został także uhonorowany tytułem Hanysa 2017 za wkład w archiwizowanie historii ziemi śląskiej i jej rdzennej muzyki. 

Tomasz Kurpierz  – urodzony w 1976 r., historyk, pracownik Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach, zajmuje się m.in. opozycją i oporem społecznym w PRL oraz historią polityczną w okresie międzywojennym. Jest autorem i współautorem pozycji naukowych i publicystycznych, w tym opracowania „Zygmunt Lasocki 1867–1948. Między polityką a działalnością społeczną”, „Wypatrując Andersa. Konspiracja niepodległościowa w województwie śląskim 1945-1948”, (z Dariuszem Węgrzynem i Adamem Dziubą) , „Internowani i uwięzieni w stanie wojennym” (z Jarosławem Neją), „Zbuntowani. Niezależne Zrzeszenie Studentów w województwie katowickim 1980-1989”, „Solidarność śląsko-dąbrowska 1980-1981” (z Jarosławem Neją), „Przewodnia siła Narodu. Z dziejów partii komunistycznej na Górnym Śląsku i w Zagłębiu Dąbrowskim 1945-1990” (redakcja), „Dobić wroga. Aparat represji wobec podziemia zbrojnego na Śląsku Cieszyńskim i Żywiecczyźnie 1945-1947” (z Przemysławem Piątkiem), ”Podziemie niepodległościowe na Podbeskidziu w latach 1939-1947” (z Aleksandrą Namysło), „Skazani na karę śmierci przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Katowicach 1946-1955” (redakcja). Dla Katowic szczególne znaczenie ma niezwykle drobiazgowe opracowanie biografii Henryka Sławika, które zostało wydane w 2020 r przez IPN. To pozycja przedstawiająca społeczną, zawodową i polityczną działalność tego przedwojennego  działacza Polskiej Partii Socjalistycznejna Górnym Śląsku, który działając na Węgrzech wraz z Józefem Antallem, przyczynił się do uratowania tysięcy osób, w tym wielu polskich Żydów.

Marcin Marten, znany również z występów w zespole hip-hopowym „Kaliber 44”, którego był współzałożycielem, od 2002 r. prowadzi solową działalność artystyczną. Jest laureatem m.in. nagrody polskiego przemysłu fonograficznego Fryderyk w kategorii Album roku hip-hop/R&B za „Czerwony album” w 2004 r. oraz za album „Abradabing” w 2011 r.; w tym samym roku  został sklasyfikowany na 17. miejscu listy 30 najlepszych polskich raperów według magazynu Machina, a w 2012 r. znalazł się na 14. miejscu analogicznej listy opublikowanej przez serwis Porcys.
Poza działalnością artystyczną Marcin Marten prowadzi wytwórnię muzyczną Inna-My-Twórnia.  

W 2004 roku ukazał się debiutancki album muzyka pt. „Czerwony album”, w kolejnych latach powstały jego albumy: „Emisja spalin” i „Ostatni poziom kontroli”, „Abradabing” i „ExtraVertik”. 

W 2013 r. raper wziął udział w reaktywacji składu zespołu „Kaliber 44”. W 2018 r. AbradAb wydał album pt. „048”. Oprócz wydawnictw solowych, muzyk brał udział w wielu innych projektach artystycznych, a w 2019 r. we współpracy z Katowice Miasto ogrodów – Instytucja Kultury im. K. Bochenek przygotowywał program artystyczny obchodów Urodzin Miasta. 

Laureat nagrody Prezydenta Miasta Katowice w dziedzinie kultury z 2020 r.

Robert Talarczyk – aktualny dyrektor naczelny i artystyczny Teatru Śląskiego im. St. Wyspiańskiego w Katowicach (od września 2013 r.), reżyser teatralny i aktor, również tłumacz i autor piosenek, związany artystycznie ze scenami Śląska, a szczególnie Katowic. 

Współpracował z teatrami instytucjonalnymi, prywatnymi i offowymi w Polsce oraz zagranicą. Tworzył też spektakle Teatru Telewizji TVP i Teatru Polskiego Radia. Jako reżyser realizował sceniczne debiuty tekstów m.in. Weroniki Murek. Zrealizował kilkadziesiąt spektakli, spośród których wiele zostało laureatami bądź finalistami najważniejszych polskich festiwali i konkursów teatralnych, takich jak: Ogólnopolski Konkurs na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej, Festiwal Prapremier, Festiwal Polskich Sztuk Współczesnych „R@port” czy Festiwal Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry”. W 2012 roku został zgłoszony do Paszportu „Polityki” w kategorii Teatr. Jest laureatem Specjalnej Złotej Maski (Nagroda Artystyczna Marszałka Województwa Śląskiego) za kreatywność i wszechstronność umiejętności adaptatorskich, aktorskich i reżyserskich.

Jako dyrektor Teatru Śląskiego kładzie nacisk na twórczość związaną z tradycjami regionu śląskiego, za co został uhonorowany m.in. Cegłą z Gazety – nagrodą dla najważniejszych śląskich twórców kultury. Wyreżyserowane przez niego spektakle, które dotyczą śląskiej tematyki to: „Cholonek”, „Piąta strona świata”, „Drach” i zrealizowane we współpracy z miastem Katowice przedstawienie „Wujek.81. Czarna ballada”. Spektakl ten bezpośrednio nawiązuje do ważnego momentu najnowszej historii Katowic tj. tragicznych wydarzeń na kopalni Wujek, związanych
z wprowadzeniem w Polsce stanu wojennego w grudniu 1981 r.

W latach 2013–2015 realizowany był w Teatrze Śląskim autorski cykl Roberta Talarczyka „Śląsk święty / Śląsk przeklęty”, w ramach którego swoje spektakle realizowali cenieni w kraju reżyserzy, m.in. Arkadiusz Jakubik, Jacek Głomb, Ewelina Marciniak czy Ingmar Villqist.

Od 2018 roku pełni funkcję dyrektora artystycznego Międzynarodowego Festiwalu „Open the Door” w Katowicach, którego był pomysłodawcą. Jako aktor występował m.in. w filmach Macieja Pieprzycy, Magdaleny Piekorz czy Małgorzaty Szumowskiej. Pisze i tłumaczy teksty piosenek (m.in. Nicka Cave’a, Toma Waitsa czy Jaromira Nohavicy). W 2011 roku ukazała się jego debiutancka płyta pt. „Słowa”. 

W 2015 roku został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, w 2017 r. Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze „Gloria Artis”, natomiast w 2019 r. został laureatem Nagrody im. Wojciecha Korfantego.

Default image
Informacja Prasowa
Opublikowany tekst jest nadesłanym do nas materiałem prasowym. Jeżeli chcesz wysłać do nas informacje o swoim projekcie, jakimś wydarzeniu lub problemie pisz na redakcja@katowiceteraz.pl.